Να τερματιστούν οι άδειες εργασίας για μη ευρωπαίους μετανάστες. Να ανατεθεί η Παιδεία σε μια καθολική φυσιογνωμία. Στην Βουδαπέστη, οι ανακοινώσεις του Péter Magyar κατά την πρώτη του συνέντευξη Τύπου δεν αφήνουν πολλά περιθώρια αμφιβολίας. Σκληρή γραμμή στο μεταναστευτικό, συντηρητικά σύμβολα. Κι όμως, στις Βρυξέλλες όπως και στο Παρίσι, έχει επιβληθεί ένα εντελώς διαφορετικό αφήγημα.
«Απόψε η καρδιά της Ευρώπης χτυπά πιο δυνατά στην Ουγγαρία», έγραφε ενθουσιαμένη η Ursula von der Leyen. Μέχρι και στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Barack Obama χαιρέτισε την… στροφή. Ο ευρωπαϊκός ενθουσιασμός για την ήττα του Viktor Orbán φαίνεται να βασίζεται σε μια απλή λογική: «ο Orbán έχασε, άρα νίκησε η φιλελεύθερη Ευρώπη». Το προφίλ, η πορεία και οι θέσεις του διαδόχου του Péter Magyar περνούν σε δεύτερη μοίρα. Ωστόσο, ο Magyar δεν είναι ένας εξωτερικός αντιπολιτευόμενος.
Προέρχεται από το ίδιο το κόμμα του Orbán (Fidesz), γνωρίζει άριστα τους μηχανισμούς του και θεωρείται από πολλούς «αδελφός που μάλωσε» με τον Orbán, όπως χαρακτηριστικά λέει ο Γάλλος ειδικός Thibaud Gibelin. Οι πρώτες του ανακοινώσεις – σκληρή γραμμή κατά της μη ευρωπαϊκής μετανάστευσης, συντηρητικά μέτρα στην παιδεία και στα ΜΜΕ – δείχνουν ότι δεν πρόκειται για ριζική ιδεολογική ρήξη.
Στην Ουγγαρία, ακόμα και η αριστερά έχει προσαρμοστεί στην έντονη αντίθεση της κοινής γνώμης απέναντι στη μαζική μετανάστευση. Έτσι, αυτό που παρουσιάστηκε ως μεγάλη εναλλαγή εξουσίας, στην πραγματικότητα μοιάζει περισσότερο με εσωτερική ανασύνθεση του ουγγρικού συντηρητισμού: «ένας συντηρητισμός αντικαθιστά έναν άλλο». Το κλειδί της υπόθεσης βρίσκεται στις Βρυξέλλες.
Η ΕΕ έχει «παγώσει» δισεκατομμύρια ευρώ ευρωπαϊκών κονδυλίων προς την Ουγγαρία, ασκώντας έντονη οικονομική πίεση. Η προτεραιότητα του νέου ηγέτη είναι προφανής: να ξεμπλοκάρει αυτά τα χρήματα. Γι’ αυτό πιθανότατα θα δώσει κάποια «σήματα» καλής θέλησης προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή – για παράδειγμα, πιο ευνοϊκή στάση στο δάνειο προς την Ουκρανία – χωρίς όμως να αλλάξει ριζικά την ουσία της πολιτικής του. Όπως επισημαίνουν οι αναλυτές, ο Magyar υπόσχεται «τα πάντα σε όλους»: σκληρή γραμμή στο εσωτερικό για να ικανοποιήσει την ουγγρική κοινή γνώμη και πιο «ευρωπαϊκό» προφίλ προς τα έξω για να εξασφαλίσει τη χρηματοδότηση. Πρόκειται, δηλαδή, για μια έξυπνη προσαρμογή και όχι για μια πραγματική ιδεολογική στροφή.
Στο τέλος, το ερώτημα που μένει είναι αν ο Péter Magyar είναι πράγματι ο «αντι-Όρμπαν» που ήθελαν να δουν πολλοί στην Ευρώπη, ή απλώς μια πιο ευέλικτη εκδοχή του ίδιου συντηρητικού και εθνικά προσανατολισμένου μοντέλου, ικανή να συνεννοηθεί με τις Βρυξέλλες χωρίς να θίξει τα βαθιά ουγγρικά θεμέλια. Η φωτογραφία του να προσεύχεται μπροστά στο Στέμμα του Αγίου Στεφάνου δείχνει ότι παραμένει προσκολλημένος σε αυτά τα θεμέλια – χριστιανική παράδοση και εθνική κυριαρχία. Boulevard Voltaire
