Η Ουκρανία παρουσίασε το νέο της αντιαεροπορικό σύστημα “FrankenSAM”, ένα υβριδικό σύστημα πυραύλων εδάφους-αέρος που σχεδιάστηκε για να ενισχύσει άμεσα την αεράμυνα της χώρας. Το σύστημα αυτό αξιοποιεί υπάρχοντες πόρους από το οπλοστάσιο των Ενόπλων Δυνάμεων της Ουκρανίας, συγκεκριμένα τους σοβιετικής εποχής πυραύλους R-73, οι οποίοι αρχικά είχαν σχεδιαστεί ως πύραυλοι αέρος-αέρος με υπέρυθρη καθοδήγηση.
Οι R-73 χρησιμοποιούνται κυρίως από τα μαχητικά Su-27 και MiG-29 της Ουκρανικής Πολεμικής Αεροπορίας.
Ορισμένες λεπτομέρειες για το νέο σύστημα, του οποίου το όνομα δεν έχει ακόμη αποκαλυφθεί, δημοσιεύτηκαν από το ουκρανικό μέσο Militarnyi. Σύμφωνα με την αναφορά, το σύστημα FrankenSAM βασίζεται σε μια απόρρητη πλατφόρμα και χρησιμοποιεί τους πυραύλους R-73. Η συνοδευτική φωτογραφία δείχνει έναν πύργο εκτόξευσης τύπου “τουρρέτα”, με δύο ράγες για την εκτόξευση των πυραύλων στην κορυφή. Α
ν και δεν είναι σαφές πόσο κινητό είναι το σύστημα, η τοποθέτησή του σε ανοιχτό πεδίο υποδηλώνει πως είναι πιθανόν είτε αυτοκινούμενο (σε τροχοφόρο ή ερπυστριοφόρο σασί) είτε τοποθετημένο σε ρυμουλκούμενη πλατφόρμα. Το σύστημα δείχνει ιδιαίτερα συμπαγές και λειτουργικό, αν και πρέπει να σημειωθεί πως η φωτογραφία ίσως έχει υποστεί ψηφιακή επεξεργασία για να αποκρύψει ορισμένα μέρη του συστήματος.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το σύστημα βρίσκεται ήδη σε επιχειρησιακή χρήση από την 3η Ξεχωριστή Επιθετική Ταξιαρχία Αεράμυνας και Αντιπυραυλικής Άμυνας, με την πιθανότητα να έχει αναπτυχθεί εσωτερικά από τη συγκεκριμένη μονάδα. Ο διοικητής της ταξιαρχίας, Μάξιμ Ζαϊτσένκο, δήλωσε στο Militarnyi: «Παρά την παλαιότητα του εξοπλισμού και τους περιορισμούς στις τακτικές και τεχνικές δυνατότητές του, βρίσκουμε ευκαιρίες για εκσυγχρονισμό και υλοποίηση σύγχρονων προσεγγίσεων».
Ο Ζαϊτσένκο υπογράμμισε επίσης πως το σημαντικό πλεονέκτημα του πυραύλου R-73 είναι ότι πρόκειται για όπλο τύπου “fire and forget”, δηλαδή καθοδηγείται υπέρυθρα και δεν απαιτεί περαιτέρω παρακολούθηση από το σύστημα εκτόξευσης. Αυτό επιτρέπει στη μονάδα να αλλάζει θέση αμέσως μετά την εκτόξευση, μειώνοντας τον κίνδυνο αντεπίθεσης. Η δυνατότητα αυτή υποδηλώνει ότι το σύστημα διαθέτει υψηλό επίπεδο κινητικότητας ή τουλάχιστον φορητότητας.
Δεν είναι η πρώτη φορά που η Ουκρανία παρουσιάζει αντιαεροπορικά συστήματα που κάνουν χρήση προσαρμοσμένων πυραύλων R-73. Νωρίτερα φέτος, αποκαλύφθηκε το “Gravehawk”, ένα κοντεϊνεροποιημένο σύστημα εδάφους-αέρος που βασίζεται επίσης στον πύραυλο R-73 και αναπτύχθηκε με τη συνεργασία του Ηνωμένου Βασιλείου και της Δανίας για λογαριασμό της Ουκρανίας.
Το Gravehawk είναι ενσωματωμένο σε τροποποιημένο ISO κοντέινερ με αναδιπλούμενη οροφή και προορίζεται για τοποθέτηση στο έδαφος πριν από τη χρήση. Δεν είναι ξεκάθαρο αν μπορεί να λειτουργήσει ενώ βρίσκεται ακόμη στην καρότσα του φορτηγού μεταφοράς. Το φορτηγό που σχετίζεται με το Gravehawk είναι τύπου Leyland DAF οκτώ τροχών και διαθέτει σύστημα DROPS (Demountable Rack Offload and Pickup System), που επιτρέπει τη γρήγορη φόρτωση και εκφόρτωση των κοντέινερ.
Η νέα αυτή εξέλιξη επιβεβαιώνει την ικανότητα της Ουκρανίας να μετατρέπει παλιές τεχνολογίες σε σύγχρονες λύσεις αεράμυνας, καλύπτοντας κρίσιμες ανάγκες στο πεδίο της μάχης με ευρηματικότητα και ταχύτητα.
